Tavla
On beş şekerini eve götür, önce sen topla
Nasıl oynanır
Tavla, Matsuri'de ücretsiz oynanan iki kişilik klasik zar ve strateji oyunu: on beş taşını tahtada dolaştırıp eve getirir, ilk toplayan kazanır. Telefonda ya da bilgisayarda her tarayıcıda ve @MatsuriGamesBot ile Telegram'ın içinde oynanır. Bir arkadaşına davet linki gönder ya da ev sahibimiz Mocha'ya karşı hemen oyna. İndirme yok, web'de kayıt yok.
Tavla, iki kişinin on beşer taşla, 24 hanelik tahtada ters yönlere yarıştığı eski bir oyun. Her elde iki zar atarsın; çift gelirse dört kez oynarsın. Kullanabildiğin kadar zarı kullanmak zorundasın; iki zardan yalnızca biri oynanabiliyorsa büyüğü oynanır. Tek başına duran bir taşın vurulursa kırılır, bara gider ve başka bir taş oynamadan önce oyuna geri girmesi gerekir. İki ya da daha fazla rakip taşın olduğu haneye giremezsin. On beş taşın da iç alanına gelince toplamaya başlarsın; on beşini de ilk toplayan kazanır. Burada katlama zarı yok ve mars ayrıca sayılmaz: her oyun tek bir galibiyettir. Arkadaşını davet et ya da Mocha ile oyna.
- İki zar atmak için tahtaya dokun, sonra bir şekerine ve parlayan haneye dokunup bir zar kadar ilerlet. Çift gelirse dört kez oynarsın.
- Kullanabildiğin kadar zarı kullan. Tek kalan şekerin vurulursa bara gider ve önce onu oyuna sokman gerekir.
- On beşi de evine (sağ alt) girince taşları toplamaya başla. On beşini ilk toplayan kazanır.
Tavla nasıl oynanır
Her oyuncunun on beş taşı var ve taşlar 24 hanede ters yönlere yürür. Başlangıç dizilişi klasik: 24. hanede iki, 13'te beş, 8'de üç, 6'da beş taş. Sıran gelince tahtaya dokunarak iki zar at, sonra bir taşına ve yanan hanelerden birine dokunarak taşı bir zarın sayısı kadar yürüt. Çift gelirse dört kez oynarsın.
Oynayabildiğin kadar zarı kullanmak zorundasın; iki zardan yalnızca biri oynanabiliyorsa büyüğü oynanır. Hiç oynayamıyorsan sıra kendiliğinden geçer. İki ya da daha fazla rakip taşın olduğu hane kapalıdır. Tek başına duran bir taşa (açık taş) rakip denk gelirse taş kırılır ve bara gider; kırık taşın varken önce onu rakibin iç alanından oyuna sokmalısın.
On beş taşın da iç alanına (sağ altta) gelince toplamaya başlarsın. Zar tam sayıyı tutarsa taş çıkar; daha büyük bir zar yalnızca daha yüksek hanede taşın kalmadığında en yüksek haneden taş çıkarır. On beşini ilk toplayan kazanır. Burada katlama zarı yok ve mars ayrıca sayılmaz: her oyun tek bir galibiyettir.
Tavla taktikleri ve ipuçları
- Haneleri ikişer taşla kapat, özellikle iç alanında ve hemen önünde: kapalı haneler rakibin taşlarını durdurur ve kırık taşının girmesini zorlaştırır.
- Açık taşlarını rakibin menzilinden uzak tut. Altı hane mesafedeki bir taş tek bir zarla vurulabilir; on iki haneden uzaktaki ise neredeyse güvendedir.
- Oyuncu şeridinde her iki tarafın pip sayısı görünür, yani taşlarının daha ne kadar yolu olduğu. Öndeysen taşlarını ayırıp yarışa dön; gerideysen vurma fırsatını kolla.
- Rakibin bir taşını kırdığında, onun iç alanına girebileceği haneleri kapatmaya çalış; bardaki taş bekledikçe yarış senin lehine döner.
- Toplarken taşlarını iç alanına dengeli yay; boş haneler kötü zarlarda taş kaybettirir.
Modlar ve zorluk
"Arkadaşını davet et" bir masa açar ve sana bir link verir; linki ilk açan arkadaşın karşına oturur. Arkadaşının hamlesi için bir güne kadar beklenir, tavlayı gün içinde arada bir oynayabilirsiniz. "Mocha ile oyna" seni hemen Mocha'nın karşısına oturtur: zarının her oynanışını tartar, haneleri kapatmayı ve vurmayı sever, açık taşlarını kollar. Oyun bitince rövanş isteyebilir, istediğin an pes edebilirsin.
Matsuri'de Tavla
Zarları sunucu atar ve bir sonraki atış oyunculara hiç gösterilmez; her hamleyi de sunucu kurallarla kontrol eder. Telegram'da masa, bir sohbete ya da gruba atılan bir link olarak çalışır. En az 60 hamle süren oyunlar (zar atışları dahil) şeker parası getirir: arkadaşa karşı kazanınca 15, kaybedince 5, Mocha'yı yenince 6; günde 10 oyuna kadar ve günlük şeker bütçesi içinde. Mocha da kırılan taşlara ve birinin son taşlarını toplamak üzere olmasına tepki verir.
Biraz tarih
Tavla dünyanın en eski oyun ailelerinden birine ait: zarla yarışan taş oyunları binlerce yıl öncesine, Mezopotamya'ya uzanır. Roma'da tabula adıyla oynandı; "tavla" adı da buradan gelir. İran'da nard, Batı'da backgammon olarak bilinir. Katlama zarı 1920'lerde ABD'de eklendi; Türkiye'de ise tavla zarla, kahvede ve mars sayarak oynanan bir gelenektir.
Sık sorulan sorular
- Online tavla ücretsiz mi?
- Evet. Tavla ücretsizdir, indirme gerektirmez ve web'de kayıt istemez. Tarayıcıda ve @MatsuriGamesBot ile Telegram'da oynanır.
- Mars, katlama zarı var mı?
- Hayır. Burada katlama zarı yok ve mars ayrıca sayılmaz: on beş taşını ilk toplayan oyunu kazanır, o kadar. Geri kalanı bildiğin tavla: iki zar, çift gelince dört hamle, kırık taş önce girer.
- Zarlarımın hepsini oynamak zorunda mıyım?
- Evet, oynayabildiğin kadar zarı kullanmalısın. İki zardan yalnızca biri oynanabiliyorsa büyük olan oynanır. Hiç oynayamıyorsan sıra kendiliğinden geçer. Oynayabileceğin haneler tahtada yanar.
- Zarları kim atıyor? Hile olabilir mi?
- Zarları sunucu atar ve bir sonraki atış oyunculara hiç gösterilmez; her hamleyi de sunucu kurallara göre kontrol eder. Sayfa, bir hamlenin sonucunu sunucu cevap vermeden tahmin etmez.